Header Image - TEACHER LAB

Digitaal samenwerken en coachen

Praktijkvoorbeeld uit Project I van de opleiding Toegepaste Informatica

In deze blogpost lichten we toe hoe in Project I van de opleiding Toegepaste Informatica werd omgegaan met de omschakeling naar volledig online onderwijs tijdens de lockdownperiode. In Project I werken de studenten in een team aan het digitaliseren van een spel. Dit jaar was dit het bordspel Alhambra. Samenwerking en communicatie zijn de competenties waar heel hard wordt op ingezet binnen dit project, naast het effectief in staat zijn iets te realiseren op een kwalitatieve manier (process als puur technisch).

Online leren ondersteunen met behulp van een uurrooster

Of het nu gaat om volledig afstandsonderwijs of blended onderwijs met een groot aandeel online verwerkingstijd, voor beiden is het belangrijk om de studenten ook online voldoende ondersteuning te bieden. Een klassiek uurrooster valt voor deze studenten vaak weg. Daardoor missen de studenten niet enkel de ondersteuning van de lector en hun medestudenten tijdens de fysieke contactmomenten op de campus, maar dreigen ze ook sturing te missen rond aan wat ze best wanneer werken of hoeveel tijd ze aan een onderdeel dienen te besteden. Het inroosteren van de online leeractiviteiten werkt hierin ondersteunend.

Dit bleek ook uit de studentenbevraging rond het online leren tijdens de periode van lockdown van maart tot mei 2020:

“Ik heb gemerkt dat het belangrijkste voor mij ‘duidelijkheid’ is over wat er verwacht wordt, wanneer online lessen plaatsvinden en wat er verwacht wordt aan voorbereiding”

“Ik had nood aan meer ondersteuning bij het maken van een zelfstudieplanning, een voorbeeldplanning van waar ik al zou moeten zitten. Soms heb ik het gevoel dat ik achter loop en dat ik teveel aan het doen ben voor andere vakken”

In de leidraad “Blended leren op programmaniveau” verwijzen we naar dit ‘Collectief Online Leren’ met de afkorting COL-uren. De COL-uren zijn online lesblokken gekoppeld aan specifieke opleidingsonderdelen die eveneens ingeroosterd worden in het uurrooster.

Kenmerken van COL:

  • Bieden van structuur, ondersteuning en extra verbondenheid voor de studenten tijdens het online leren.
  • De invulling kan divers zijn. Het kan bijvoorbeeld gaan om zelfstudietijd voor de studenten, waarbij ze aan de slag gaan met het aangeboden materiaal (syllabus, video-opnames, zelftests, discussieforum…), het werken aan individuele of groepsopdrachten, live webinars.
  • De lector is tijdens deze momenten ook online beschikbaar om bijvoorbeeld vragen te beantwoorden, feedback te geven, te coachen.
  • Het groepsgevoel kan worden versterkt doordat alle studenten aanwezig zijn in bijvoorbeeld een Teams-ruimte, waarbij ze elkaar kunnen zien (als ze hun webcam willen delen) of met elkaar kunnen chatten. Weten dat ze niet alleen aan het werk zijn, werkt vaak stimulerend.

Hoeveel COL-uren je voor jouw opleidingsonderdeel toegewezen zal krijgen en wanneer deze zullen vallen, zal op opleidingsniveau en samen met de roosteraars bepaald worden. Eens dit vastligt, kan je verder nadenken over de invulling van jouw COL-uren.

Praktijkvoorbeeld Toerisme en recreatiemanagement

De opleiding Toerisme en recreatiemanagement werkt reeds langer met een online uurrooster. Een voorbeeld van hun uurrooster voor de bachelorproef zien jullie hieronder.

Via de kleurcodes krijgen de studenten snel een overzicht wanneer er van hen zelfstudie verwacht wordt, wanneer ze aan een taak dienen te werken en wanneer er live sessies gepland staan (vragensessie, individuele feedback, groepsgesprek). In het grijs staan de deadlines vermeld.

Het volledige document kunnen jullie hieronder raadplegen.

De live sessies in het voorbeeld zorgen ervoor dat vragen gebundeld worden en dat je als lector niet continu beschikbaar dient te zijn voor vragen. De planning is, op de deadlines na, vrijblijvend, maar de opleiding ervaarde wel dat de meeste studenten dit een handig hulpmiddel vonden en deze planning dan ook volgden.

Aanvullingen

Aanvullend op dit rooster zou de verbondenheid van de studenten nog verhoogd kunnen worden door tijdens de zelfstudiemomenten en het werken aan de opdrachten ook een virtuele ruimte (bvb. Vergaderingen of Teams) ter beschikking te stellen waar studenten elkaar kunnen zien en elkaar vragen kunnen stellen.

“Een idee misschien om studenten te stimuleren om te blokken zou zijn om met digitale sessies te werken waar we kunnen inpluggen, hoeft niet met webcam maar waar we samen kunnen blokken, weten dat anderen hier ook zijn, dat ze er aan begonnen zijn, stimuleert om zelf ook te werken”

Deze blogtip biedt je meer informatie over hoe je zo’n virtuele community kan creëren.

Je gaat ook best na of je het online uurrooster niet te vol plant. Schermtijd is vaak extra intensief in vergelijking met het fysiek bijwonen van lessen.

Meer weten?

Wil je meer weten over het organiseren van COL-uren dan kan je hiervoor terecht bij de OC van je opleiding of je onderwijsondersteuner.

Online bachelorproefverdediging

Praktijkvoorbeeld Toegepaste Psychologie

Het verdedigen van de bachelorproef online vraagt om een herziening van de normale organisatie. In Toegepaste Psychologie hebben ze ondertussen de eerste verdedigingen achter de rug. Zowel voor de studenten, docenten als externe juryleden was dit een positieve ervaring. De opleiding deelt dan ook graag hun aanpak.

Stap 1: Gewijzigde instructie aan studenten via aankondigingen in Leho

Op 23 april kregen de studenten via Leho duidelijke instructies over wat precies van hen verwacht werd. Nieuw hierbij was:

  1. Het maken van een filmpje van hun bachelorproefpresentatie. Dit moest tegen 15 mei ingediend worden op Leho. Dit werd vervolgens naar de juryleden verzonden.
  2. Verdediging via Teams. Hiervoor werd een lijst met data en uren opgemaakt. De vergaderlink zou later worden doorgestuurd (zie stap 3).

Stap 2: Digitale bachelorproef, filmpje en evaluatieformulier worden naar de jury doorgemaild

Naast het doorsturen van de nodige documenten werd in deze mail eveneens verduidelijkt dat de verdediging via MS Teams zou verlopen en werd de vraag gesteld om reeds de app te downloaden. De vergaderlink zou later doorgestuurd worden (zie stap 3).

Stap 3: Uitnodiging aan student, juryleden, BP-begeleider via Outlook vergaderverzoek en aangevuld met “deelnemen aan Teams-vergadering”

Naast de vergaderlink en een mailadres en GSM-nummer voor eventuele technische problemen, werd in deze uitnodiging de volledige procedure samengevat:

  1. Vooraf: Juryleden bekijken het filmpje (link wordt opnieuw meegegeven), vullen het evaluatieformulier in en sturen hun vragen samen met dit formulier vooraf door.
  2. Verwelkoming: Op het uur van de verdediging klikt iedereen op de vergaderlink. De voorzitter verwelkomt en overloopt de procedure. De leden van de jury en de student stellen zich voor. De voorzitter verwijdert de student uit de vergadering.
  3. Overleg schriftelijk deel: De jury overlegt en komt voor dit deel tot een score.
  4. Verdediging: De student wordt opnieuw aan de vergadering toegevoegd. De juryleden stellen om beurt hun vragen aan de student. De juryleden kunnen eventueel tussen via de knop “hand opsteken”.
  5. Overleg verdediging en beraadslaging eindoordeel: De voorzitter verwijdert opnieuw de student uit de vergadering. De voorzitter noteert de scores voor de presentatie (= filmpje) en verdediging. De juryleden beraadslagen over de presentatie, verdediging en het schriftelijk deel en komen tot een eindscore.
  6. Meedelen lettercode: De student wordt opnieuw aan de vergadering toegevoegd. De voorzitter deelt de score in lettercode mee aan de student en geeft kort feedback.

Stap 4. Deelnemen aan de vergadering in Teams.

Het scherm in de Teams-vergadering wordt af en toe overgenomen door de voorzitter om een inleidende dia te tonen met de herhaling van de procedure en om op de momenten dat de student niet aanwezig was in de vergadering het evaluatieformulier te projecteren en in te vullen met de jury.

Stap 5: Screenshot van de geslaagde studenten

Op het einde werd er telkens een screenshot genomen van de geslaagde student met de voorzitter en juryleden.

Meer weten?

Neem contact op met annemie.schepens@howest.be, bachelorproefcoördinator Toegepaste Psychologie.

Hoe laat je studenten video’s maken?

Een filmpje rond hoe je dit integreert in je Leho-cursus vind je hier.

Geef de studenten eveneens een tutorial mee rond het maken van een video in Panopto. Deze vind je op het YouTube-kanaal Student Howest.

Zelf ook ervaringen rond de bachelorproefverdediging of andere presentatie van een studentenwerk die je graag wil delen?

Neem contact op met teacherlab@howest.be.

Andere relevante blogtips.

Hoe presenteer je online?

Start2Coach

In de module Start 2 Coach, een module uit het eerste jaar Sport en Bewegen, ligt de focus op het begeleiden en coachen van mensen. Waar we onze studenten normaal gezien in kleine groepjes zo’n 5 beweegsessies laten geven aan externe groepen kleuters, lagere schoolkinderen en senioren, moeten we nu op een creatieve manier aan de slag via afstandsonderwijs. Een uitdaging.

Het contact met de verschillende leeftijdsgroepen, die elk andere behoeften hebben op vlak van coaching en begeleiding, in deze module is enorm waardevol. Geen enkele vorm van afstandsonderwijs kan die gemiste leerkansen 100% goedmaken, dat is helaas de realiteit. Wel willen we onze studenten uiteraard zo veel mogelijk nuttige leermomenten aanbieden, waarbij ze ook de competenties kunnen ontwikkelen die wij voor ogen hebben.

In plaats van het begeleiden van externe groepen, geven de studenten nu onderling online beweegsessies van zo’n 15 minuten aan elkaar. Het resultaat van die online beweegsessies, kunnen wij pas zien op 20 april. Wij zijn alvast heel benieuwd naar hoe de studenten in deze speciale omstandigheden een leuke beweegsessie kunnen geven, waarbij ze hun deelnemers ook echt online coachen.

Naast deze online beweegsessies, plannen wij ook wekelijks evaluatiegesprekken met de lesgeefgroepjes in via Microsoft Teams. Tijdens zo’n evaluatiegesprek bespreken we met de groepjes hun ingediende lesvoorbereidingsfiches voor de beweegsessie die ze normaal moesten geven aan de externe groepen. We stellen kritische vragen over de voorbereiding, organisatie en inhoud van de sessie. Met deze vraagstelling willen we hen nieuwe inzichten doen krijgen, die ze kunnen gebruiken in toekomstige beweegsessies en de voorbereiding daarvan.

De eerste evaluatiegesprekken staan komende week ingepland, het is dus nog even afwachten hoe vlot deze zullen verlopen en hoe de studenten het er op deze manier vanaf zullen brengen. Studenten konden met vragen bij ons terecht via Microsoft Teams.

Wij houden alvast rekening met een verlenging van de aanpak van de module Start 2 Coach via afstandsonderwijs. De ervaring die we de komende weken opdoen, zal ons meer inzicht geven in hoe we na het paasverlof verder aan de slag kunnen.

Contact: jo.roggemans@howest.be,

Opleiding Sport & Bewegen

Positive teaching

Als lector van de vakken Taalontwikkelend lesgeven en Positive teaching aan 1bako probeer ik duidelijk en afgebakend te werk te gaan, zodat de studenten geen gevoel van overload krijgen. De ingeroosterde lessen vul ik in met een opdracht gelinkt aan een discussieluik waarin interactie mogelijk is. Alles verloopt vlot via LEHO. De studenten maakten zelf al schitterende ingesproken drie-minutenpresentaties rond topics uit de cursus, die ik achter elkaar plaatste in één bestand, zodat ze die gemakkelijk kunnen bekijken. Om de sociale cohesie te ondersteunen voegde ik de leukste foto’s van tijdens de afgelopen lessen (poppenspel, hoekenwerk, taal visualiseren…) toe in een bestand met aanvullende uitleg rond deze taalactiviteiten. Het examen van Taalontwikkelend lesgeven zal online doorgaan. Ik werk samen met mijn collega om één proeftest te voorzien voor beide examens, en het verloop hiervan op te volgen. We willen dat de studenten voldoende vertrouwen hebben in de procedure, om later het online examen te maken. Volgende week staat nog een stevige instructie op het programma over i-motivatie binnen het vak Positive Teaching, daarvoor zal ik Panopto uitproberen als tool. Mijn digital skills worden uitgedaagd en verlegd! 

contactgegevens: kenneth.devos@howest.be

Lerarenopleiding Kleuter- en Lager onderwijs

Leerkrachtig, ook online

In dit opleidingsonderdeel is het de bedoeling dat studenten hun talenten blootleggen en vanuit een reflectieve houding nadenken hoe ze dit kunnen inzetten op de werkvloer. De traditionele opzet is er ééntje van zoveel mogelijk in interactie te gaan, te leren van en met elkaar.

Toen de deuren dichtgingen waren we genoodzaakt om het anders te doen. Een korte oplijsting.

In eerste instantie werd een live webinar georganiseerd om de opdracht live uit te leggen. Tijdens de live sessie konden studenten via de chat aangeven of ze meer duiding nodig hadden. Na 20 minuten was alles duidelijk voor de grootste groep studenten en heb ik de virtuele ruimte nog enkel gebruikt om aan een aantal studenten een verlengde instructie te geven. Zij kregen dus nog wat extra duiding om daarna ook in duo’s verder aan de slag te kunnen.

In tweede fase namen studenten contact op met elkaar. Ze brainstormden over hun probleemstelling en pinden een aantal topics vast (vb. omgaan met probleemgedrag) om verder onderzoek te doen. In tussentijd heb ik de chatbox binnen LEHO opengezet, zodat studenten ook via deze weg verder ondersteuning konden krijgen.

In een volgende les werden live feedbackgesprekken georganiseerd per duo. Als docent kan je via deze live bijeenkomsten makkelijk opvolgen en bijsturen waar nodig.

contact: céline.sercu@howest.be, kenneth.devos@howest.be

Lerarenopleiding Kleuter- en basisonderwijs.

Online lessen via Panopto Webcast

Praktijkvoorbeeld uit de opleiding Biomedische Laboratoriumtechnologie en Bio-Informatica.

Ook Panopto biedt de mogelijkheid om live sessies te organiseren. Dit verloopt via Panopto Webcast. Alle informatie rond hoe je hiermee aan de slag gaat vind je via deze link. https://support.panopto.com/s/article/Live-Webcast

Daarnaast heeft de opleiding zeer goede ervaringen met vragensessies via MS Teams en gaan ze hun ervaringen met examens op afstand binnenkort sterk uitbreiden. Tot hiertoe bleef dit immers beperkt tot groepen van 4 studenten. Hierbij gaat het zowel om gesloten als openboek-examens. Voor de openboek-examens gebruikt de opleiding een combinatie van Teams en Teamviewer om zowel camera als beeldscherm-monitoring op afstand te doen.

Wil je meer weten over hoe de opleiding dit alles aanpakt, neem dan contact op met Paco.Hulpiau@howest.be.

Opdrachtbegeleiding via storyboarding

In Bouwkundig tekenen hebben we praktijklessen van 4 u, deze lessen zijn hoofdzakelijk gericht op het aanleren van vaardigheden en attitudes. Het was dan ook even slikken toen de deuren toe gingen. Dit is hoe wij het hebben aangepakt.

In een digitale opzet valt de directe en persoonlijke aanpak een stuk weg. Als docent kan je niet mee over de schouder van een student gluren om bij te sturen waar nodig. Er was dus nood aan een zeer duidelijk plan van aanpak, een draaiboek waarmee je de studenten stap per stap kunt dirigeren, loodsen door een oefening. Bovendien moet je nog kunnen opvangen dat ieder zijn eigen tempo heeft en dus ook vlot moet kunnen communiceren over een concreet probleem dat misschien op een heel andere plaats onderweg in de oefening ligt dan bij weer een andere vraag van een ander student.

Om hierop een antwoord te bieden werd de opdracht ontleed in een soort van storyboard/stripverhaal. Diverse vakjes/onderdelen met beeld en commentaar werden gemaakt (zie afbeelding hierboven). De vakjes hebben een nummer, zo kan een student al snel meegeven in welk vakje hij zijn probleem ervaart en kunnen alle studenten dit op eigen tempo opvolgen.

Dit storyboard werd verrijkt met filmmateriaal. Per vakje werden toelichtende video’s gemaakt. De nummering wordt consequent aangehouden om aanvullend materiaal aan te bieden. Op deze manier vormt het één samenhangend verhaal.

Deze aanpak werd gesmaakt door de studenten en als docent kan je snel ingrijpen aangezien de vragen van studenten concreter zijn. Onderstaand fragment is een voorbeeld van een studentenvraag.

contact: rudy.de.jaegher@howest.be opleiding Graduaat Bouwkundig Tekenen

Online trainingsvaardigheden aanleren

In het vak Trainer-Coach (opleiding Toegepaste Psychologie) leren studenten om een training in goede banen te leiden.

Een cruciaal werkcollege namelijk ‘train the trainer’ is fysiek niet kunnen doorgaan. Dit werd vertaald naar onderstaand online format:

Een online webinar kwam ter vervanging van de ingeroosterde les. Via de chat en het overnemen van de audio was er heel wat interactie tussen de docent en zijn studenten. Studenten konden vlot antwoorden op de vragen van de lector, feedback geven aan elkaar, in gesprek gaan met elkaar,…

Via een gedeeld Whiteboard kon de docent diverse meningen onder studenten tonen en a la minute polls uitsturen. Studenten werken ook in parallelle break-out rooms verder aan deel-opdrachten die ze daarna aan de volledige groep voorstelden.

Zo goed als alle studenten deden actief mee en studenten waren heel tevreden over deze opzet. Er was expliciet de vraag naar meer zo’n lessen in Corona-tijden. De grote meerderheid was zelfs bereid om een extra les te volgen omdat door de vele interactie niet alle vaardigheden voldoende aan bod waren kunnen komen.

Onderstaande screenshots geven een indruk van de opzet van deze online les:

Contact: annelien.mees@howest.be; Arnaud.Van.den.Berghe@howest.be

Online proactief verplegen

De les Proactief verplegen 1 (maar ook Gezonde Mens 2) doen we op volgende manier:

  • studenten bereiden de les voor ahv cursus, PowerPoint en videos.
  • studenten posten hun vragen in ‘discussies’ op Leho
  • op de geroosterde uren gaan we via Leho online in vergaderingen en worden de vragen beantwoord, er kunnen nog vragen bijgesteld worden, de moeilijke delen worden nog eens toegelicht.
  • Als opleiding verpleegkunde sloten we de virtuele lesweek ook af met een luid applaus van de studenten & docenten voor alle zorgverleners die het beste van zichzelf geven. Door het virtueel te organiseren kon iedereen (ook de studenten die op stage zijn) meedoen. Onderstaande screenshot is een beeld uit deze opname/online vergadering.

contact: lyndsey.van.avermaet@howest.be, opleiding verpleegkunde